د اغا خان پراختیایي شبکې (AKDN) اعلان کړی چې د غور په ولایت کې د جام منار د ساختماني وضعیت د ارزونې او د اوږد مهاله ساتنې لپاره د علمي حل لارو موندلو په موخه یې یوه څیړنیزه او محافظتي پروژه پیل کړې ده.
دغې ادارې په یوه بیان کې ویلي، چې دا پروژه به د نورو کورنیو او بهرنیو بنسټونو په همکارۍ ترسره شي. د دې پروژې اصلي موخه د هغو ساختماني ننګونو ښه پوهېدل دي چې دا تاریخي ودانۍ ورسره مخ ده او د هغې د نور تخریب د مخنیوي لپاره د عملي سپارښتنو وړاندې کول دي.
د جام منار چې په دولسمه پېړۍ کې جوړ شوی، د یونسکو د نړیوال میراث یو ځای او د غوریانو د دورې د معمارۍ یوه غوره بېلګه ده. دا منار د خپل لیرې پراته موقعیت او د موسمي سیلابونو او تخریب له امله له جدي خطرونو سره مخ دی.
په وروستیو کلونو کې د دغه منار د احتمالي نړېدو په اړه اندېښنې زیاتې شوې دي. کارپوهانو په وار وار د منار په بنسټ او بدنه کې د درزونو او زیانونو په اړه خبرداری ورکړی دی. د طالبانو حکومت هم د دې ودانۍ د ساتنې لپاره یو څه هڅې کړې، خو د سرچینو او تخنیکي تخصص نشتوالی یوه لویه ننګونه ده.
د اغا خان پراختیایي شبکه په افغانستان کې د فرهنګي میراثونو د ساتنې په پروژو کې اوږده سابقه لري. دې ادارې تر دې مخکې د کابل او هرات د زړو ښارونو او همدارنګه د بابر بڼ په بیارغونه کې برخه اخیستې ده.
د دې نوې پروژې پیل د دې بې ساري تاریخي اثارو د ژغورلو لپاره هیلې راپورته کړي دي. تمه کیږي چې د دې څیړنې موندنې به د راتلونکو محافظتي اقداماتو لپاره یو علمي بنسټ چمتو کړي او د جام منار د ساتنې لپاره د نړیوال ملاتړ په جلبولو کې مرسته وکړي.
دا هڅې نه یوازې د یوې تاریخي ودانۍ د ساتنې لپاره، بلکې د افغانستان او نړۍ د کلتوري او تاریخي هویت د یوې برخې د ساتنې لپاره هم مهمې دي.
سرچینه: د اغا خان پراختیایي شبکه
🌐
