د ۸صبح ورځپاڼې د معلوماتو له مخې، په کابل کې د طالبانو د ښاروالۍ د ملکیتونو ریاست یو شمېر کارکوونکي په یوه پټه معامله کې د ځمکو محرم معلومات او ارشیفي اسناد پر کمېشنکارانو پلوري. د راپورونو له مخې، دا کسان د ارشیف د کتابچو د هرې پاڼې د عکس اخیستو په بدل کې له دوو زرو تر پنځو زرو امریکايي ډالرو پورې ترلاسه کوي.
سرچینو ۸صبح ورځپاڼې ته ویلي، چې دغه کارکوونکي د ځمکو د ثبت محرمو دفترونو ته په لاسرسي سره حساس معلومات لکه د څښتنانو مشخصات، حدود اربعه، د ځمکې موقعیت او د تادیاتو تاریخچه په واک کې ورکوي. وروسته دا معلومات پر سوداګرو او د ځمکو پر پیرودونکو پلورل کېږي. ځینې سرچینې ادعا کوي چې دا معلومات د ملکیت د جعلي اسنادو په جوړولو کې هم کارول کېږي.
دا دفترچې چې د څښتنانو، غوښتونکو، د ځمکو د قطعاتو، قیمتونو او د لېږد د پړاوونو بشپړ جزئیات په کې شامل دي، د ملکیتونو ریاست له "ډېرو محرمو" اسنادو څخه ګڼل کېږي. دې اسنادو ته غیر مجاز لاسرسی کولی شي د جعل، درغلۍ او د ځمکې د ملکیت په ریکارډونو کې د لاسوهنې لپاره لاره هواره کړي.
راپور د دغه ریاست د دوو برحاله کارکوونکو نومونه یادوي چې په دې پروسه کې ښکېل دي، خو د هغوی د نظر نه ترلاسه کولو له امله یې له نوم اخیستو ډډه کړې ده. د یوې باوري سرچینې په وینا، "د هرې ځمکې د اسنادو اساس او بنسټ همدا کتابونه دي" او دا معلومات د اسنادو جوړولو لپاره ټول اړین مشخصات لري.
سرچینې زیاته کړې چې دا دوه کارکوونکي د دفترونو د هرې پاڼې د عکس اخیستو په بدل کې له ۲۰۰۰ تر ۵۰۰۰ ډالرو پورې ترلاسه کوي. یوې بلې سرچینې هم تایید کړې چې د همدې معلوماتو پر بنسټ د ځمکې د ملکیت جعلي اسناد جوړېږي او "د دې قضیې تر شا یوه لویه او پراخه سوداګري روانه ده."
دا افشاګري په داسې حال کې کېږي چې د طالبانو تر کنټرول لاندې ادارو کې فساد یوې جدي اندېښنې ته اوښتی دی. د جورج ډبلیو بوش انسټیټیوټ یوې څېړنې په ۲۰۲۴ کال کې وښودله چې د طالبانو له واکمنېدو وروسته، په دولتي قراردادونو او د ملکیتونو په سپارلو کې د شفافیت نشتوالي د واک څخه د ناوړه ګټې اخیستنې لپاره زمینه برابره کړې ده.
همدارنګه، د افغانستان لپاره د برټلسمن د بدلون بنسټ شاخص ۲۰۲۶ راپور وايي چې د طالبانو د چارواکو او د هغوی د تړلو شبکو ترمنځ فساد د قانون حاکمیت کمزوری کړی او د دې ډلې بانفوذه غړي اکثراً له مجازاتو څخه خوندي پاتې کېږي. دا موضوع د طالبانو په حکومتي جوړښت کې یوه سیستماتیکه ننګونه په ګوته کوي.
سرچینه: ۸صبح ورځپاڼه
🌐