د طالبانو د حکومت د ورځنیو کړنو څېړنه ښيي چې پر خلکو د خپلو غوښتنو د پلي کولو لپاره له زوره کار اخیستل په یو عمومي اصل بدل شوي دي. له خپلو مېنو د خلکو جبري بېځایه کول، د شکنجې لاندې اعترافونه اخیستل، د امربالمعروف سخت مقررات او د نجونو د زدهکړو او رسنیو پر فعالیتونو بندیزونه د دې کړنلارې ښکاره بېلګې دي.
د خپلواکو رسنیو د راپورونو له مخې، که څه هم د طالبانو مشران تر ډېره د اسلامي تاریخ پېښو ته اشاره کوي، خو د حکومتولۍ په برخه کې د نړۍ د نورو تجربو او د زور د ناکارندتوب له تاریخي درسونو ناخبره پاتې شوي دي. پرمختللو هېوادونو له اوږدو تجربو وروسته دا وموندله چې پر زور تکیه کول دوام نشي موندلی او پر ځای یې له قانونه او د خلکو له رضایته کار اخیستل کېږي.
په معاصرو سیاسي نظامونو کې له زوره تېرېدل یوازې یو اخلاقي کار نه و، بلکې عملي اړتیا وه. دولتونو درک کړه چې له خبرو، پوهولو او منل شویو جوړښتونو پرته ټولنه په سمه توګه نشي اداره کېدای.
شنونکي په دې باور دي چې د نړۍ له سیاسي او تاریخي واقعیتونو لرې والی سبب شوی چې د طالبانو اداره یوازې پر خپلو محدودو لارو چارو ټینګار وکړي او له بریالیو نړیوالو تګلارو ګټه پورته نه کړي.
همدارنګه د ټولنې په کچه هم د زور او لنډو لارو چارو غوره کول د تاریخي پرمختګونو په اړه د ژورې پوهې د کمښت له امله لیدل کېږي.
سرچینه: رسنیز تحلیل
🌐
